Murat KUTER

Murat KUTER

muratkuter@bursahakimiyet.com.tr
Yazara Ait Diğer Köşe Yazılarını Listele
TOFAŞ ve Bursa üzerine
13 Mayıs 2019 Pazartesi, 08:29

Gazetelerde yer aldı, okumuşsunuzdur. Türkiye'nin dördüncü büyük sanayi kuruluşu TOFAŞ, Egea model ailesi için yeni bir yatırım kararı aldı. 225 milyon dolar tutarındaki facelift (Ana parçalar değiştirmeden model üzerinde yapılacak değişiklikler) yatırımıyla, 3 yılda 500 bini aşan üretim adediyle Fiat'ın küresel modeli haline gelen Egea ailesi üretimine 2024 yılına kadar devam kararı alındı. Böylece bilebildiğim kadarıyla bu yılın en büyük yatırım kararı Bursa'dan alınmış oluyor. Bu bir açıdan da ülkemizin yaşadığı zorlu ekonomik süreçte Bursa ve ülkemiz için gurur verici bir olay.
Evet TOFAŞ kurulduğu 1968 yılından bugüne ülke ve Bursa ekonomisine büyük katkı sağladı. Yüzbinlerce insan ekmek yedi, onbinlerce insan bu kurumdan emekli oldu. Tophane Endüstri Meslek Lisesi ile 70'li yıllarda başlattığı fabrikada öğrenci stajı, tüm ülkeye model oldu ve zorunlu staja dönüştü. Bursa sanayisindeki birçok isim bu kurumda ilk stajlarını yaptı.

TOFAŞ'IN KATKILARI

Tofaş'ın bu 50 yıllık süreç içinde ekonomi ve sanayiye yapmış olduğu katkıların dışında eğitim, spor ve kültür alanında da önemli katkıları oldu. Kentimize bir İlköğretim Okulu ve bir Fen Lisesi kazandırdı. Bursa'nın ilk Avrupa Kupası'nı güreşte, Avrupa ikinciliğini basketbolda getirdi. İlk deplasmanlı lig şampiyonluğunu yaşattı. Şu anda önemli sosyal sorumluluk projelerini hayata geçiriyor. Ayrıca Bursaspor'a da son yıllarda 10 milyonun üzerinde katkı koydu.
Umurbey'deki eski İpeker fabrikasını restore ederek ülkemizin ilk Anadolu Arabaları Müzesi'ni kazandırdı. Bursa'da ilk arıtma tesisini kurdu. Bursa'daki özel sektörün ilk Ar Ge'sini kurdu. Kendi bünyesinde kurduğu TOFAŞ Akademi ile hem personeline, hem de dışardan gelecek kişilerin gelişimlerine katkı koydu.
Bursa'daki çeşitli sanatsal ve kültürel etkinliklere sponsorluk yaptı. Müzede çeşitli sergilerin açılmasına katkı koydu.

TOFAŞ VE VERGİ

Yerel yönetimler için kaynaklardan biri de kurumların ödedikleri vergiler oranında aldıkları belediye payıdır. Kurumlar yasal olarak genel müdürlüklerinin olduğu ile vergilerini öderler. Bursa'daki büyük kurumlar için de bu geçerlidir. Bunu 1994 yılında Bursa Büyükşehir Belediye Başkanı Erdem Saker ilk kez gündeme getirip, meclise taşıdı ve TOFAŞ'ın vergisini Bursa'ya ödemesi için bir çalışma başlattı.
Bu çalışma TOFAŞ'ın da konuya sıcak bakması ile gelişti ve sonunda özel bir yasa çıkartılarak TOFAŞ vergisini Bursa'ya ödemeye başladı. 20 yılı aşkın bir süredir bu böyle devam ediyor. Konunun mimarı ise sözünü ettiğim gibi Erdem Saker'di. Saker'den sonra bazı eski belediye başkanlarımız da bu konuyu gündeme getirip, TOFAŞ neden vergisini Bursa'ya ödemiyor, dedi. Ama TOFAŞ zaten yıllardır vergisini buraya ödüyordu.
Ayrıca nerede ise her yıl gerek Bursa Vergi Dairesi Başkanlığın'dan, gerekse üyesi olduğu ve meclisin de CEO'su Cengiz Eroldu tarafından temsil edildiği BTSO'dan ödül almaya devam ediyor.

BURSA VE SANAYİ BAKANLIĞI

Bu tür bir başka doğru kabul edilen yanlış da Bursa'dan bugüne kadar sanayi bakanı çıkmadığıdır. Zaman zaman bazı kent yöneticilerinin "Bursa'dan bir sanayi bakanı çıksaydı, Bursa başka olurdu" söylemleri oldu. Burada da bir bilgi eksikliği söz konusu. Halbuki gerek Türkiye'nin ilk OSB'si Bursa OSB'nin kuruluşunda, gerekse TOFAŞ'ın Bursa'ya gelişinde (Konuyu merak edenlerin Bernar Nahum'un anılarını okumasını öneririm) 13-14-15. dönemde Bursa'dan milletvekili seçilen ve Sanayi Bakanlığı yapan Mehmet Turgut'un büyük katkısı unutulmamalı. Bir de o dönemler Ticaret Bakanlığı yapan İnegöllü Ahmet Türkel'in emeği.