Okan TUNA

Okan TUNA

okantuna@bursahakimiyet.com.tr
Yazara Ait Diğer Köşe Yazılarını Listele
Zeytinlik Yasası iyi anlatılamadı ve de güncelleme yine kaldı
02 Haziran 2017 Cuma, 07:22

7 Şubat 1939 tarihinde yürürlüğe giren "Zeytinlikleri Koruma Kanunu", halen uygulamada olan Türkiye'nin en eski yasalarından biri.
Bu yasanın;
Bir başka özelliği de, tam 78 yıldır hiç değiştirilmeden, en sert şekliyle uygulanıyor olması.
Türkiye'de;
Pek çok şey yozlaşmışken, yasalar delik deşik edilmişken, zeytin ağaçlarının bu denli özel bir şekilde korunuyor olması, tarihsel bir sürece dayanıyor.
Nitekim;
Zeytinciliğin, ilk insanlarla birlikte başladığı kabul ediliyor ve zeytin "tüm dikili ağaçların ilki" olarak biliniyor.
Bu arada;
Zeytin ağacı, tüm kutsal kitaplarda yaratılış ve kuruluş efsanelerinde de yer buluyor ki manevi bir yanı da var.
İşte;
Biraz bu nedenle de zeytin ağacı, diğer ağaçlara oranla "dokunulmazlığı olan ağaç" olarak biliniyor.
Bazen;
"Burası Türkiye" dedirten olayların yaşandığı ülkemizde, bu yasanın 78 yıldır üzerinde oynama dahi yapılmadan uygulanması, gerçekten şaşırtıcı ama sevindirici.

Bursa'da da;
Zeytinlikler daha çok Gemlik, Mudanya, Orhangazi ve İznik'te bulunuyor.
Bu sert yasa nedeniyle, bu bölgelerdeki zeytinlik tapuları da hiçbir şekilde konut, sanayi gibi başka bir imar alanına çevrilemiyor.
Çünkü;
Yasa öyle sert ki, ne belediye başkanlarının, ne valilerin ne de ilgili bakanların böyle bir imar değişikliğine yetkisi yok.
Mesela bu yönde Bursa çok örnek bir kent.
Bursa;
Bir sanayi kenti olmasına karşın, Bursa sanayicisi, "Zeytinlik Yasası"na harfiyen uyarak bu yönde fedakarlık gösteriyor yıllardır.
Çünkü;
Zeytinliklerin korunması adına, sanayi bölgeleri, diğer illerin aksine daha zorlu yerlere kuruluyor.

Ne var ki;
78 yıllık yasanın, güncellenememesi nedeniyle zaman zaman uygulamada sorunlar yaşanıyor.
Mesela;
Pek çok arazi, doğal sebepler nedeniyle yıllar önce vasfını yitirmiş olmasına karşın, tapuda "zeytinlik" olarak görünüyor.
Örneğin;
İznik Belediyesi'nin elinde, üzerinde tek bir zeytin ağacı bulunmamasına karşın, tapuda "zeytinlik" göründüğü için, yıllardır el sürülemeyen araziler var.
Bursa'da;
Bu 4 ilçede (Gemlik, Mudanya, Orhangazi, İznik) vasfını yitirmiş alan miktarı ise, yüksek yüzdelerle ifade ediliyor.
İşte;
Asıl bu ve benzer durumlar için bir güncelleme bekleniyordu "Zeytinlik Yasası"nda.
Ama kesinlikle suiistimal edilmeden.
Bu yönde;
AK Parti Hükümeti bir süredir bir çalışma içindeydi.
Ne var ki;
Söz konusu taslak çalışma, kamuoyunda tartışma yaratınca, ilgili bakanlık da, "15'ten az zeytin ağacının olduğu yerleri zeytinlik sahası olmaktan çıkaran düzenleme"yi rafa kaldırdı.
Bu durum;
Basit bir bakış açısıyla, "Zeytinliklerin imara açılması önlendi" gibi görünüyor.
Ama düşüncenin aslı öyle değildi.
Oldukça iyi niyetli bir çalışmaydı.
Çünkü, zeytinlik vasfını doğal nedenlerden dolayı yitiren yerlerin güncellenmesine yönelik olacaktı bu çalışma.
Görebildiğimiz kadarıyla;
Taslak çalışma, işin iyi anlatılamamasına kurban gitti.