Bursa Hakimiyet

Asırlık tarihi belgeleri paylaşan Altepe hem şaşırttı hem gururlandı

Pirinç Han'da Büyükşehir Belediye Başkanı Recep Altepe'nin konuğuyduk dün sabah.
Bir hayli ilginç bir sunum yaptı bizlere.
Bu sunum da;
Kentin cazibe bölgesi olarak yaratılan ve araç trafiğine kapatılan Cumhuriyet Caddesi ile bağlantılı olarak gerçekleştirilen nostaljik tramvaya dairdi.
Bursalılar;
Tramvay ile tarih boyunca ancak 2011 yılında tanıştı.
Cumhuriyet Caddesi'ndeki hat sonradan uzatılarak İncirli Caddesi'ne yönlendirildi.
Peki;
Avrupa'da 1800'lü yılların sonundan itibaren önce atla çekilerek sonra da elektrikli olarak İstanbul'da da 1900'lü yılla birlikte kullanılmaya başlanan tramvay, Bursa'da niye hiç kullanılamadı?
Bu soru nostaljik tramvaydan beri soruluyordu Bursa'da.
Cevabını da işte bu sunumla verdi Başkan Altepe.
Bu yönde;
Elektrikli tramvayı Bursa'da kurmak için ilk adımların 1904 yılında atıldığını, 1924 yılında ise özel sektör girişimiyle 4'ü mecburi, 5'i de tercihli 9 hattın projelendirildiğini öğrendik.
Doğrusunu söylemek gerekirse şaşırdık!
Çünkü;
Bundan neredeyse 1 asır önce projelendirilen hatlar, sanki bugünün sorununun da çözümü gibi.
Bu hatları da anlattı Altepe.
Meğerse;
Neredeyse 1 asır önce, Bursa'da öyle bir planlama yapılmış ki, adeta kent demir ağlarla sarılmış.
Ne var ki bu proje hayata geçirilememiş.
İlginç olan bu hatlardan birinin de bugün Cumhuriyet Caddesi'nde çalışan hattın aynısının olması.
Altepe bu eski belgeleri anlatırken mutluydu.
"Ecdadımızın hayata geçiremediği projeyi Bursa'ya kazandırmanın mutluluğu içindeyiz" dedi.
Tabii;
Sırada da Atatürk Caddesi-İnönü Caddesi-Uluyol-Santral Garaj-Darmstadt Caddesi-Stadyum Caddesi-Altıparmak Caddesi-Çakırhamam-Heykel arasında ring yapacak modern tramvay projesi de var ki Altepe'nin, rayların bu hatlara bu yaz çekilmesi hedefleniyor.
Kısacası;
Altepe, dün bu tarihi belgeleri açıklarken, Bursa'da 1904 yılında adımları atılan, 1924 yılında sözleşmesi de imzalanan tramvayı 1 asır sonra Bursa'ya kazandırıyor olmaktan dolayı gururluydu.


Bu hatlar bugün Bursa’da olsaydı?

Başkan Recep Altepe;
Çoğu kişinin bilmediği tarihi belgeleri açıklarken, 1924 yılındaki payitaht izinli olarak Bursa Belediyesi ile yapılan özel sektör anlaşmasını da anlattı.
88 yıl önce bile öyle bir planlama yapılmış ki, Bursa adeta demir ağlarla sarılmış.
Altepe'nin açıkladığı o dönemin hatlarını paylaşalım.
1- Yeşil'den başlayıp Ulucami ve Zafer Meydanı'nden geçip, Çekirge'de tamamlanan hat.
2- Demirtaşpaşa'dan başlayıp Heykel'den Çekirge hattına bağlanan hat.
3- Tahıl Hanı'ndan başlayıp Fevzi Çakmak Caddesi ve Cumhuriyet Caddesi'nin kesiştiği yerden geçerek Yeşi-Çekirge hattına bağlanan hat.
4- Merinos Tren İstasyonu'ndan başlayıp Çekirge hattına bağlanan hat.
5- Uluyol Caddesi'nden Merinos üzerinden Yahudi Mezarlığı'na giden yoldan başlayıp, Acemler'e doğru giden hat.
6- Acemler'den Çekirge'ye giden hat.
7- Ulucami'den başlayarak Maksem Köprüsü, Temenyeri ve İpekçilik'i takip ederek Setbaşı'na giden hat.
8- Erkek Lisesi'nden başlayıp, Hisar, Tophane Meslek Lisesi, Demirkapı ve Muradiye'den geçerek Çörekçiler'de bitecek hat.
Doğrusu;
Yıllar öncesinin bu hatları sadece o dönemin Bursa'sı için değil bugünün Bursa'sı için bile adeta mükemmel görünüyor ki, ne yazık ki hayata geçirilememiş.



Mudanya treni 59 y›l sonra yeniden mi?

Fransız girişimcilerce;
Bursa-Mudanya arasında inşaat edilen demiryolu hattı 1892-1951 yılları arasında kullanılmış.
O dönemde;
Karayolu ile 4 saatte alınan bu 42 kilometrelik güzergah, iki nedenden dolayı yapılmış.
Birincisi;
Bursa'daki kaliteli ham ipeğin denizyolu ile Avrupa'ya taşınması.
İkincisi de, Bursa Ovası'ndaki sebze ve meyvenin, iç pazarlara taşınabilmesi.
Ne var ki;
1953 yılında, devletleştirme politikaları nedeniyle hisseler Fransızlar'dan alınmış ancak bu devlet kafası modelinden zarar edilmeye başladığından demiryolunun kaldırılmasına karar verilmiş!
Hatta;
Raylar bile bir bir satılmış.
Büyükşehir Belediyesi ise şimdi bu hattın peşinde.
Başkan Recep Altepe, maziyi yeniden canlandırmak için proje çalışmaları yaptırıyor.
Teknik adamların olumlu rapor vermesi halinde de 59 yıl öncesine değin işleyen bu kara tren, belki de yeniden çalışmaya başlayacak!



Esnafa zihinsel dönüşüm gerekiyor
Cumhuriyet Caddesi;
Trafiğe kapatılması, tramvayın çalıştırılması ve cephe düzenlemelerinin yapılması ile farklı bir bölgeye büründü. Caddeye, kısa zamanda mobilyalar da konulacak.
Ne var ki;
Büyükşehir Belediyesi'nin bu düzenlemesi yeterli değil,
Çünkü, zihinsel bir dönüşüm de gerekiyor.
Bu yönde cadde esnafı, bu dönüşümün halen çok gerisinde.
Toptancılıktan hizmet sektörüne geçilememesi, kapı önü esnafçılığının halen devam ettirilmesi, müşterilerin ve cadededen geçenlerin halen çok rahat olamaması ve de caddede halen dahi, otomobil ve motosikletlerin kullanılması, tramvayın her zaman çalışmaması, ışıklandırma ve süslerin yeterli olmaması, buradaki hedefi yakalamakta güçlük çıkarıyor.



GÜNÜN SÖZÜ
Demokrat Parti, işçilere grev hakkı tanınması gerektiğini kamuoyuna ilk kez deklare etti.
(18 Ocak 1950)


TARİHTE BUGÜN

"19 Mayıs'la ilgili bir yanlış anlaşılma varsa bunu Milli Eğitim Bakanımız en kısa zamanda açıklar, bu bayramlar övünç kaynağımızdır, coşkuyla kutlanması gerekir"
Bülent Arınç
(Başbakan Yrd)