Nilüfer Çayı’ndaki kirlilik tartışmaları Bursa Milletvekili Prof. Dr. Kayıhan Pala’nın verdiği soru önergesiyle TBMM’de görüşüldü. Bakanlık denetimlerin sürdüğünü açıkladı.
Bursa’nın en önemli su kaynaklarından biri olan Nilüfer Çayı’ndaki kirlilik, Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) gündemine taşındı. Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) Bursa Milletvekili Prof. Dr. Kayıhan Pala’nın verdiği soru önergesine Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’ndan yanıt geldi.
“ATIK KANALINA DÖNÜŞTÜ” İDDİASI
Pala’nın verdiği soru önergesinde Nilüfer Çayı’nın uzun yıllardır sanayi ve evsel atıklar nedeniyle ciddi şekilde kirlendiği belirtildi. Çayın, bir dönem canlı yaşamına ev sahipliği yaptığı ancak bugün dördüncü sınıf su kalitesine gerileyerek canlı yaşamını yok ettiği ifade edildi.
“VATANDAŞ KOKU VE KİRLİLİKTEN ŞİKAYETÇİ”
Pala’nın bilimsel çalışmalara da dikkat çektiği önergede, özellikle 2023 yılında yapılan bir doktora tezine göre çayın doğduğu Keles ilçesindeki konsantrasyon değerleriyle karşılaştırıldığında toplam PAH (Polisiklik Aromatik Hidrokarbonlar) konsantrasyonları Gümüştepe örnekleme noktasında 2 kat, Hasanağa örnekleme noktasında 51 kat, Geçit örnekleme noktasında 94 kat ve Karacabey örnekleme noktasında ise 100 kat daha yüksek kirlilik barındığını ifade ediliyor. Ayrıca vatandaşların çayın kent içinden geçen bölümlerinde koku ve kirlilikten şikayet ettiği aktarıldı.
ACİL EYLEM PLANI SORUSU GÜNDEMDE
Bakanlığa 9 maddelik soru önergesi yönelten Pala, Nilüfer Çayı’nın yeniden temiz akması için bir “acil eylem planı” hazırlanıp hazırlanmayacağını da sordu.
BAKANLIKTAN “DENETİM VE CEZA” VURGUSU
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ise önergeye verdiği yanıtta, çaya deşarj yapan tesislerin düzenli olarak denetlendiğini, denetimlerde sınır değerleri aşan işletmelere idari para cezası uygulandığı açıklandı.
“BURSA’NIN HAVASI ORTA SEVİYE”
Bakanlık ayrıca tarafınca kurulan ulusal hava kalitesi izleme istasyonlarından ülke genelinde hava kalitesinin anlık olarak takip edildiğinin, Bursa genelindeyse hava kalitesinin “orta seviyede” olduğunu belirtti.
NUMUNE ALMA YETKİSİ DSİ’DE
Bakanlık ayrıca çaydan doğrudan su numunesi alma ve izleme yetkisinin Tarım ve Orman Bakanlığı’na bağlı Devlet Su İşleri (DSİ) Genel Müdürlüğü’nde olduğunu açıkladı.
“DENETİMLER SÜRÜYOR”
Bakanlık, Bursa’da sanayi ve kentsel kaynaklı atık suların arıtıldıktan sonra Nilüfer Çayı’na verildiğini belirterek çaya deşarj yapan işletmelerden düzenli olarak numune alındığı ve denetimlerin sürdüğü belirtildi.
SORULARIN BİR KISMI YANIT BULMADI
Bakanlığın yanıtında, Nilüfer Çayı’na ilişkin rapor olup olmadığı, bilimsel çalışmaların değerlendirilip değerlendirilmediği ve kirliliğin temel kaynaklarına dair sorulara yer verilmedi. Son 5 yıla ait su analiz sonuçlarıyla kimyasal, biyolojik ve fiziksel kirlilik düzeyine ilişkin veri paylaşılmazken, PAH ve PCB değerlerine dair bilgi de sunulmadı. Sanayi tesislerine yönelik denetim ve ceza uygulandığı belirtilirken, detay verilmedi; çayın temizlenmesine yönelik eylem planına ilişkin sorular da yanıtsız kaldı.