ABD Başkanı Donald Trump, siyasi amaçlı soruşturmaların mağdurlarına ödeme yapılması amacıyla oluşturulan 1,8 milyar dolarlık fonu sürdürüp sürdürmemeyi yeniden değerlendiriyor. Fon, mahkeme kararıyla geçici olarak durdurulurken Cumhuriyetçiler ve Demokratlar arasında yeni bir siyasi tartışma başlattı.
ABD Başkanı Donald Trump’ın kısa süre önce duyurduğu ve "silahlanma karşıtı" (anti-weaponization) olarak tanımladığı 1,8 milyar dolarlık tazminat fonu, hem hukuki hem de siyasi baskılar nedeniyle geleceği belirsiz hale gelen bir girişime dönüştü.
Trump yönetiminin, siyasi amaçlarla açıldığı öne sürülen davaların mağdurlarına tazminat ödenmesini amaçladığını savunduğu fonun sürdürülüp sürdürülmeyeceğini yeniden değerlendirdiği bildirildi. Karar süreci, ABD Adalet Bakanlığının bir mahkeme kararına uymak amacıyla programı geçici olarak askıya almasının ardından gündeme geldi.
Fon, iki hafta önce açıklanmasından bu yana yoğun eleştirilere maruz kaldı. Eleştirilerin merkezinde ise fonun denetim mekanizmalarının belirsiz olması ve ödeme yapılacak kişilerin kamuoyuna açıklanmasının zorunlu tutulmaması yer alıyor.
CUMHURİYETÇİLERDEN DE İTİRAZ GELDİ
Tartışmalar yalnızca Demokratlarla sınırlı kalmadı. Trump'ın kendi partisinden bazı isimler de fonun tamamen kaldırılması gerektiğini savunuyor. Senato Çoğunluk Lideri John Thune, gazetecilere yaptığı açıklamada, "Bu sorunu çözmenin en iyi yolunun yönetimin fonu kendi isteğiyle kapatması olduğunu düşünüyorum" dedi.
Özellikle 6 Ocak 2021’deki Kongre baskınına katılan ve daha sonra affedilen kişilerin fondan yararlanabileceği yönündeki açıklamalar Cumhuriyetçi çevrelerde rahatsızlık yarattı.
Trump'ın ilk başkanlık dönemindeki yardımcısı Mike Pence de NBC’ye verdiği röportajda, Kongre baskını sırasında polis memurlarına saldıran veya kamu malına zarar veren kişilere federal hükümet tarafından tazminat ödenmesi ihtimalini "son derece rencide edici" olarak nitelendirdi.
DEMOKRATLAR FONU 'MAGA ÖRTÜLÜ ÖDENEĞİ' OLARAK GÖRÜYOR
Demokratlar ise fonu Trump’ın siyasi hareketine kaynak yaratma girişimi olarak değerlendiriyor. Senato Azınlık Lideri Chuck Schumer, fonu "MAGA örtülü ödeneği" olarak tanımlayarak Cumhuriyetçileri konuyla ilgili oylamaya zorlayacaklarını açıkladı.
Schumer, senatörlere gönderdiği mektupta, "Trump'ın yaklaşık 2 milyar dolarlık MAGA örtülü ödeneği, kendi çıkarları için yaptığı en cüretkar hamlelerden biri ve bir başkan tarafından ortaya konulan en yozlaşmış planlardan biridir" ifadelerini kullandı.
Demokratlar ayrıca fonla ilgili kayıtların korunmasını, Senato'da oturumlar düzenlenmesini ve ödeme yapılmasını engelleyecek yasal düzenlemelerin gündeme alınmasını talep ediyor.
TARTIŞMANIN MERKEZİNDE IRS ANLAŞMASI VAR
Fonun kaynağı, Trump'ın vergi beyannamelerinin sızdırılması nedeniyle ABD federal hükümetine karşı açtığı dava sonucunda yapılan uzlaşma anlaşmasına dayanıyor. Trump, vergi kayıtlarının kamuoyuna sızdırılması nedeniyle Gelir İdaresi Başkanlığı'na (IRS) dava açmıştı. Geçen ay uzlaşmayla sonuçlanan davanın ardından 1,8 milyar dolarlık fon duyuruldu.
Ancak IRS'nin davada etkin bir savunma yürütmemesi ve kurumun Trump tarafından atanan yetkililer tarafından yönetiliyor olması, muhalif çevrelerde "danışıklı dava" ve "çıkar çatışması" iddialarını gündeme getirdi.
MAHKEME FONU GEÇİCİ OLARAK DURDURDU
Virginia'da görev yapan ABD Bölge Hakimi Leonie Brinkema, sivil toplum kuruluşu Democracy Forward tarafından açılan dava üzerine yönetimin fondan ödeme yapmasını geçici olarak engelledi.
Öte yandan, Gavin Newsom, fondan ödeme alan Kaliforniya sakinlerine yüzde 100 gelir vergisi uygulanmasını önerdi. Benzer girişimlerin Illinois, New York ve Connecticut eyaletlerinde de gündeme geldiği bildirildi.