Uyuşturucu operasyonlarının sıklaşması ve şöhret dünyasından pozitif testlerin açıklanması ile Türkiye’nin gündemi bu oldu. Madde kullanımının artması dikkatlerden kaçmıyorken işe verenlerden yeni bir hamle geldi. Buna göre, şirketler işe alımlarda madde testi istemeye başladı.
Türkiye’nin gündemi son aylarda uyuşturucu operasyonları oldu. Şöhret dünyasının en bilindik isimlerinin uyuşturucu testlerinin pozitif çıkması işverenlerin de harekete geçmesini sağladı. Sadece eğlence hayatı ile sınırlanmayan madde kullanımı ile ilgili şirketler ‘madde testi’ istemeye başladı.
TALEP ARTTI!
Sürücülük, güvenlik ya da ağır sanayi gibi sektörlerde talep edilen uyuşturucu madde testleri artık pek çok sektör için talep edilir hale geldi. Sağlık raporunun yanına eklenen bu testler, bazı şirketlerde yazılı şart olarak prosedürlere girerken, bazı firmalarda mülakatın ilerleyen aşamalarında zorunlu bir kriter olarak adaylara iletiliyor. Laboratuvar firmaları da bu yöndeki mevcut talebin 6-7 kat arttığını söylüyor.
KURUMSAL PAKETLER HAZIRLANDI
Sabah’ın haberine göre, talepte yaşanan artıştan dolayı laboratuvarlar kurumsal paketler hazırlamaya başladı. Toplu test anlaşmaları yaptığını, hızlı sonuç garantisi sunduğunu ve iş yerlerine mobil numune ekipleri göndermeye başladığını ifade etti. Bu gelişme, madde testinin bireysel sağlık kontrolünden çıkıp kurumsal risk yönetiminin parçasına dönüştüğünü gösteriyor.
"Bağımlılık Yapıcı Madde Tarama Testi" olarak adlandırılan bu testin fiyatı ise merak edilenler arasında. Laboratuvar kaynaklarına göre, testlerin piyasa fiyatı ortalama 2.200 TL civarında. Ancak büyük şirketlerin toplu anlaşmalar yapması halinde fiyatlar daha düşük seviyelere çekilebiliyor.
Laboratuvar yetkilileri, yalnızca İstanbul'da her gün 20 binden fazla işveren talepli uyuşturucu tarama testi gerçekleştirildiğini belirtiyor. Laboratuvarlar ise kendi aralarında rekabete başladı.
Özellikle büyükşehir belediyelerine bağlı ulaşım kurumlarında son yıllarda düzenli testlerin yapılmaya başladığı, son iki yılda bu nedenle yaklaşık 50 kişinin işine son verildiği belirtiliyor.
HUKUKEN UYGUN MU?
Hukuken ise madde testi talep etmek yasalara aykırı değil. Ancak, bu testin talebi içi işin niteliğine uygun olması, kişinin açık rızasının alınması ve sonuçların gizli tutulması gerekiyor.
İŞVERENE RAPORLAR VERİLMİYOR
Laboratuvarlar, KVKK kuralları gereği test sonuçlarının yalnızca test yapılan kişiye teslim ediyor. Sonuçların işverene iletilmesi için kişinin açık rızası gerekiyor. Bu nedenle sonuçlar çoğu zaman, kişiye kapalı zarfla veriliyor. Dijital ortamda sadece kişisel erişime açılıyor. Çalışan isterse işverene elden teslim ediyor. Yetkililer ayrıca bu testlerin hukuki bir cezai sorumluluk doğurmadığını, yalnızca işe uygunluk değerlendirmesinde kullanıldığını belirtiyor.