Hürmüz Boğazı'ndaki savaş gerilimi gıda sevkiyatlarını olumsuz etkilemeyi devam ediyor. Özellikle Körfez ülkeleri tatlı üretiminde önemli hammaddelerden olan fıstığa erişimde sıkıntı yaşamaya başladı. Fıstık krizi sebebiyle pek çok tatlı tüccarı fiyatlarını artırmaya başladı.
ABD ve İsrail'in İran'a açtığı savaş ve gelen misillemeler neticesinde Hürmüz Boğazı'ndaki ticaret akışının bozulması petrol fiyatlarını etkilediği kadar tatlı üretiminde önemli bir yere sahip olan fıstık, safran ve kuru üzüm gibi gıdaların fiyatlarını da etkilemeye başladı.
ROTA TÜRKİYE VE SURİYE'YE DÖNDÜ
Özellikle Körfez ülkelerinde İran menşeili ürünlerin sevkiyatında aksaklıkların oluşması sebebiyle maliyet artışı tüketicilere zam olarak yansıyor. İran fıstığında arzın düşüşü sonrası tatlı üreticilerinin rotayı Türkiye ve Suriye'ye kaydırabilecekleri düşünülüyor.
İRAN FISTIĞI GELMEYİNCE BAKLAVA ZAMLANDI Sektör temsilcileri İran'dan gelen fıstığın fiyatının lojistik sorunlar sebepli yüzde 15 artış gösterdiğine dikkat çekerek bunun yanı sıra bazı tüccarların fiyatı daha da yükselttiğini belirtiyor.
BBC Türkçe'nin haberine göre Dubai, Şarika, Abu Dabi gibi merkezlerde tatlı dükkanları sahibi Saif isimli kişi şimdiye kadar stok yaptığı için fiyatlarını artırmadığını ancak sevkiyat sorunları sebebiyle etkilenebileceğini ifade etti. Suriye ve Türkiye'nin fıstıklarının hala ellerinde bulunduğu için fiyat artışlarından etkilenmemeyi umduklarını belirtti.
FISTIK, SAFRAN KURU ÜZÜM İHRACATI DURDU
Körfez ülkelerinde İran fıstığı sevkiyatlarının durdurulmasına ilişkin olarak, İran Fıstığı Derneği'nden Behruz Ağa BBC Arapça'ya verdiği röportajda, İran ile Körfez ülkeleri arasındaki uzun ticari ilişkiler kapsamında bölgedeki gelişmelerin geçici bir dönem olduğunu söyledi:
"Mevcut durum, İran ile güney komşularımız arasında fıstık, safran ve kuru üzüm ihracatını tamamen durdurdu. Ancak bunun kısa süreli olmasını ve işlerin hızla normale dönmesini umuyoruz."
Ağa, Hürmüz üzerinden ihracatın durması nedeniyle İran fıstığının yerel piyasada bollaştığı ve fiyatının düştüğüne dair haberleri reddediyor.
İran'ın fıstık ihracatının tek bir pazara dayanmadığını ve Körfez pazarıyla sınırlı olmadığını, Çin, Hindistan, Avrupa, Latin Amerika ve Afrika gibi dünyanın çeşitli pazarlarını kapsadığını belirtiyor.
Ağa ayrıca, BAE'nin doğrudan bir tüketim pazarından ziyade bir yeniden ihracat merkezi konumunda olduğunu söylüyor.
Ağa, İran'ın ağustos ile şubat ayları arasında Körfez'e, çoğunluğu Dubai'ye olmak üzere, yerel tüketim ve yeniden ihracat amacıyla 2 ila 3 bin ton arasında fıstık ihraç ettiğini belirtiyor ve bu miktarların İran'ın toplam üretimine kıyasla sınırlı kaldığını vurguluyor.
"İran'ın fıstık üretimi yaklaşık 220 bin ton. BAE'ye ihraç edilen miktar bu rakamın çok küçük bir bölümünü oluşturuyor" diyor.