SGK mevzuatına göre dul ve yetim aylıkları belirli şartlara bağlı olarak kesilebiliyor. Hileli boşanma tespitinde ödenen maaşlar faiziyle geri istenebiliyor.
Sosyal güvenlik sisteminde dul ve yetim aylıkları, sanıldığı gibi koşulsuz ve ömür boyu devam eden bir hak değil.
Sosyal Güvenlik Kurumu mevzuatına göre bu ödemelerin devamı belirli şartların korunmasına bağlı olarak değişiyor.
DUL EŞLERDE MAAŞ ŞARTI
Dul eşler yeniden evlenmeleri halinde aylıklarını kaybediyor. Ancak bu evliliğin boşanma ya da ölümle sona ermesi durumunda yeniden başvuru yaparak maaş bağlatabiliyorlar. Bu durum, hak sahipliğinin tamamen medeni durumla doğrudan ilişkili olduğunu gösteriyor.
ÇOCUKLARDA YAŞ VE STATÜ KRİTERİ
Yetim aylığında çocuklar için farklı kurallar uygulanıyor. Erkek çocuklar eğitim durumuna göre lise mezuniyetine kadar 20, üniversiteye devam etmeleri halinde ise 25 yaşına kadar maaş alabiliyor. Sigortalı bir işe girilmesi halinde bu hak sona eriyor.
Kız çocukları ise evlenene veya sigortalı bir işe başlayana kadar yaş sınırı olmadan yetim aylığı alabiliyor.
HİLELİ BOŞANMAYA SIKI TAKİP
Uzmanlar tarafından en çok dikkat çekilen konu ise “hileli boşanma” vakaları oluyor. Sırf yetim aylığı almak amacıyla kağıt üzerinde boşanıp aynı evde yaşamaya devam eden kişiler tespit edilirse, SGK bu ödemeleri geri talep ediyor.
Bu durumda yalnızca ödenen maaşlar değil, yasal faizleriyle birlikte geri alınması gündeme geliyor. Ayrıca bu tür durumlar “nitelikli dolandırıcılık” kapsamında adli süreçlere de taşınabiliyor.
MALUL ÇOCUKLARDA ÖZEL DURUM
Çalışma gücünü en az yüzde 60 oranında kaybettiği sağlık kurulu raporuyla tespit edilen çocuklar ise istisna kapsamında değerlendiriliyor. Bu kişiler evlenseler bile şartlar devam ettiği sürece aylık almaya devam edebiliyor. Ancak düzenli sağlık kontrolleri zorunlu tutuluyor.
EVLENME İKRAMİYESİ UYGULAMASI
Kız çocukları evlenmeleri halinde “çeyiz yardımı” olarak bilinen evlenme ikramiyesinden faydalanabiliyor. Ancak bu ödeme alındıktan sonra yeniden maaş bağlanması durumunda belirli şart ve bekleme süreleri uygulanabiliyor.
Sosyal güvenlik uzmanları, hak kaybı yaşamamak için tüm işlemlerin mevzuata uygun ve resmi yollarla yapılması gerektiğini vurguluyor.