TÜİK verilerine göre tek kişilik haneler artarken, yalnız yaşayanlar kira, market, faturalar ve tatilde daha yüksek maliyetlerle karşı karşıya kalıyor.
Türkiye İstatistik Kurumu verilerine göre tek kişilik hane sayısı giderek artarken, ekonomik sistemin hâlâ “çekirdek aile” modeline göre şekillenmesi dikkat çekiyor.
Bu durum, yalnız yaşayan vatandaşlar için birçok alanda gizli bir maliyet ortaya çıkarıyor.
MARKETTE KÜÇÜK PAKET DAHA PAHALI
Perakende sektöründe “aile boyu” ürünlerde birim fiyatlar daha düşük tutulurken, tek kişilik tüketim için sunulan küçük paketlerde fiyatlar yükseliyor. Özellikle raf ömrü kısa olan şarküteri ürünlerinde bu fark daha belirgin şekilde görülüyor.
Örneğin 1 kilogramlık ürünlerde birim fiyat daha düşük kalırken, tek kişilik küçük paketlerde kilogram başına maliyet ciddi şekilde artabiliyor. Benzer durum su ürünlerinde de yaşanıyor; büyük ambalajlarda litre maliyeti düşerken küçük şişelerde fiyat katlanıyor.
SABİT GİDERLERDE YÜK ARTIYOR
Elektrik, su, doğal gaz ve internet gibi sabit giderler de yalnız yaşayanları doğrudan etkiliyor. Aynı evde yaşayan kişi sayısı arttıkça bu giderler paylaşılabiliyor. Ancak tek yaşayan biri için bu maliyetlerin tamamı tek başına karşılanmak zorunda kalıyor.
Örneğin aylık internet faturası 4 kişilik bir ailede bölüşülürken, tek yaşayan bir kişi aynı ücreti tek başına ödüyor. Benzer durum diğer faturalar için de geçerli.
DIŞARIDA YEMEK DAHA MALİYETLİ
Yalnız yaşayan bireyler için dışarıda yemek maliyeti de önemli bir gider kalemi oluşturuyor. Ortalama bir öğünün dışarıda fiyatı yüksek seviyelere ulaşırken, aynı yemeğin evde hazırlanması çok daha düşük maliyetli oluyor.
Bu fark aylık bazda değerlendirildiğinde, dışarıda beslenen bir kişinin harcaması evde yemek yapan birine göre katlanarak artabiliyor.
KİRA FARKI DARALIYOR
Konut piyasasında da dikkat çeken bir tablo ortaya çıkıyor. Özellikle Beşiktaş gibi merkezi bölgelerde 1+1 dairelerin metrekare fiyatı, 2+1 dairelere göre daha yüksek seviyelere ulaşabiliyor.
Bu da yalnız yaşayanların daha küçük bir alanda, metrekare başına daha fazla kira ödemesine neden oluyor. Ailelerde kira ve aidat gibi giderler birden fazla kişi tarafından karşılanabilirken, tek yaşayan bireyler bu yükü tek başına üstleniyor.
TATİLDE DE AYNI DURUM
Turizm sektöründe de benzer bir maliyet farkı göze çarpıyor. Otel fiyatlarının genellikle oda bazlı belirlenmesi nedeniyle, tek kişi konaklamalarında ücret yarıya düşmüyor.
Bu nedenle yalnız seyahat edenler, çoğu zaman neredeyse iki kişilik oda ücretine yakın bir bedel ödemek zorunda kalıyor.
Uzmanlara göre, tek kişilik hanelerin artmasına rağmen ekonomik sistemin bu değişime yeterince uyum sağlayamaması, yalnız yaşayan bireylerin birçok alanda daha yüksek maliyetlerle karşılaşmasına yol açıyor.